Ο ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΟΣ ΡΟΥΜΕΛΙΩΤΙΚΟΣ  ΟΒΕΛΙΑΣ 

Χριστός Ανέστη, Χρόνια Πολλά.

Θεωρώ τον χαρακτηρισμό ‘’ρουμελιώτικος’’   πλεονασμό, αφού το αρνί της σούβλας αποτέλεσε ίσως το μοναδικό  έδεσμα των  κλεφτών και αρματολών  της Ρούμελης και του Μωριά,  στη διάρκεια της τουρκοκρατίας. Αποτέλεσε τρόπο διατροφής τους στα βουνά και τα λαγκάδια για να ανταπεξέλθουν στις ανάγκες των αγώνων τους. 

Στη χώρα μας και όχι μόνο, ό,τι κρίνεται καλό και ευχάριστο το εντάσσουμε στην παράδοση, για να  το απολαμβάνουμε και στο διηνεκές. Με το ίδιο πνεύμα ‘’χρησιμοποιούμε’’ και τη γνωστή θρησκευτική φράση ‘’τα καλά και συμφέροντα ταις ψυχαίς ημών και  ειρήνην τω κόσμω’’, μένοντας όμως  στις δυο πρώτες λέξεις, παραβλέποντας τη συνέχεια,  που ενίοτε δεν μας  βολεύει. Στις μέρες μας μάλιστα έχει καταστεί   ‘’παίγνιον’’ των Μεγάλων Χριστιανικών Δυνάμεων, στις οποίες επικρατούν ηγέτες  με μικρούς και νοσηρούς εγκεφάλους, που αδυνατούν να συγκρατήσουν ολόκληρη τη φράση.

Στη διάρκεια της κατοχής ,  εγκαταλείψαμε τα σπίτια μας, καταφεύγοντες στα κτήματα  συγγενών , όπου παραμέναμε κρυμμένοι στις γειτονικές ρεματιές, για τον φόβο των βομβαρδισμών. Οι άνδρες των οικογενειών δεν είχαν ακόμα επιστρέψει από το αλβανικό μέτωπο. Εκεί  λοιπόν συνεχίστηκε αναγκαστικά – για την επιβίωσή μας -το έθιμο, που αντιμετώπισα για πρώτη φορά σε ηλικία 7 ετών. 

Ο τελευταίος επιζών από τους παππούδες της ευρύτερης οικογένειας, διάθεσε  την τελευταία του ‘’σκουληκιασμένη’’ προβατίνα, κυρίως  για μας τα παιδιά και έτσι πρωτοαντίκρισα το θέαμα του οβελία. Μεγαλώνοντας έγινα εξπέρ  στην όλη διαδικασία του, ξεχνώντας  την  τραυματική μου παιδική  εμπειρία, αφού ο παππούς μας είχε εξηγήσει ότι τα σκουλήκια καίγονται και δεν υπάρχει καμιά ανησυχία για την υγεία μας. Τέτοιες ώρες τέτοια λόγια!!! Θα σημειώσω ότι ποτέ στη ζωή μου δεν υπήρξα ιδιαίτερα κρεατοφάγος, χωρίς να αποκλείω ως αφορμή και την τραυματική αυτή πρώτη μου εμπειρία με το προϊόν!!!

Την πρώτη μου δοκιμή στο εξωτερικό επιχείρησα στην Πράγα της Τσεχοσλοβακίας το 1967 , όταν ο Πρέσβης με την οικογένειά του, που έμεναν στον επάνω όροφο των γραφείων, έλλειψε για λίγες ημέρες διακοπών. Έπεισα τους συναδέλφους, συν γυναιξί και τέκνοις,  να ψήσουμε αρνί σε ειδικά διασκευασμένο μεταλλικό  σωλήνα ύδρευσης [αντί σούβλας], στον κήπο, στο πίσω μέρος του κτιρίου. Ασμένως  αποδέχτηκε το αποτέλεσμα και η μόνιμη αστυνομική φρουρά της Πρεσβείας, όταν δοκίμασε το αποτέλεσμα που αρχικά τους ανησύχησε [μην παραβλέπετε το καθεστώς της εποχής].

 Την επόμενη χρονιά της Σοβιετικής εισβολής στη χώρα, δοκίμασα να επαναλάβω το ίδιο ‘’πείραμα’’, στο εσωτερικό μπαλκόνι του τετάρτου ορόφου που διέμενα. Εδώ θα κάνω μια διευκρίνιση  στον χαρακτηρισμό ‘’εσωτερικό μπαλκόνι’’. Τα κλασικά σπίτια της Πράγας ήταν χτισμένα περιμετρικά σε μεγάλα οικοδομικά  ορθογώνια παραλληλόγραμμα, αφήνοντας στο εσωτερικό έναν μεγάλο ελεύθερο χώρο στο μέγεθος γηπέδου ποδοσφαίρου. Τα χρόνια του κομμουνισμού, ο καθένας έπαιρνα ένα μέρος του κτιρίου που κάλυπτε’’ τις ανάγκες των μελών της οικογένειας, χωρίς δικαίωμα στον εναπομένοντα κοινόχρηστο χώρο,  οποίος διατηρούσε τη φυσική του βλάστηση.

Αυτή τη φορά λοιπόν πυράκτωνα τα κάρβουνα από γαιάνθρακα στην μοναδική κουζίνα γκαζιού που διέθετε η κατοικία, τα μετέφερα στην εσωτερική ταράτσα πάνω  από πολλές λαμαρίνες που είχα τοποθετήσεις για λόγους προστασία του μπαλκονιού. Αφού ολοκλήρωσα τη διαδικασία , κάλυψα τον πυρακτωμένο γαιάνθρακα με σειρά από αλ0υμινόφυλα για να περιορίσω την υψηλή θερμοκρασία. Τοποθέτησα σε ειδικές βάσεις και σε αρκετή απόσταση από τα αναμμένα κάρβουνα τον οβελία μου και πολύ σύντομα όλοι οι κάτοικοι των κατοικιών γύρω από τον μεγάλο εσωτερικό  χώρο του οικοδομικού τετραγώνου  βγήκαν στα εσωτερικά μπαλκόνια τους και απολάμβαναν στην ευχάριστη ‘’τσίκνα’’ του οβελία μου. Με νοήματα κάλεσα τους πάντες να περάσουν με το πιατάκι τους για μια μικρή δοκιμή, με αποτέλεσμα το απομείναν ψητό μετά βίας να καλύψει το γεύμα της ημέρας για την τριμελή οικογένειά μου. Εγώ  χόρτασα κυρίως με τη χαρά των περιοίκων μου που απόλαυσαν το αποτέλεσμα του πειράματός μου.

Την επόμενη φορά που δοκίμασα να επαναλάβω το εγχείρημά μου ήταν στις Βρυξέλλες του 1981, όταν έγινε δεκτή η  πρότασή μου  στο φιλικό και πάντα φιλόξενο  ζευγάρι του Αντώνη και της Μαρίας Χατζαντωνάκη που διέθεσαν τον κήπο τους. Με πολλές δυσκολίες – λόγω        ακαταλληλότητας του γαιάνθρακα της αποθήκης που  ατυχώς δεν είχα ελέγξει προηγουμένως και της βροχής- δυσκολευτήκαμε αλλά με καλά αποτελέσματα.

Τελικά η δοκιμή υπήρξε τόσο πειστική, που μελλοντικά καθιερώθηκε πλέον η συνέχιση του οβελία  με πολλούς εκλεκτούς καλεσμένους.

Παραλείπω πολλές λεπτομέρειες  για να κλείσω το παρόν με μια γενική και νομίζω ολίγον καταχρηστική υπερβολή μας στην καθιέρωση ορισμένων εθίμων, παραδόσεων και των γνωστών επετείων. Ίσως και λόγω ηλικίας δεν καταλαβαίνω, ιδιαίτερα, τον εορτασμό των διάφορων επετείων, γάμων και άλλων σημαντικών γεγονότων, που ξεχνιούνται την επομένη. Είναι υποκρισία να τιμάς τον γάμο σου μόνο στην επέτειό του  ενώ παραβλέπεις την ουσία του. Αγαπάμε τους συνανθρώπους μας όχι μόνο στις όποιες γιορτές τους αλλά συνεχώς και αδιαλείπτως. Έχουμε καθιερώσει την ήμερα της γυναίκας, της μητέρας του πατέρα – που όλοι την ξεχνούν- και διάφορων σημαντικών γεγονότων της ζωής, ενώ οφείλουμε να τα βιώνουμε καθημερινά. Δέχομαι ότι ενδεχομένως αποτελούν και ένα εμπορικό εφεύρημα για την αγορά δώρων, καλόν είναι όμως όλα αυτά να αποτελούν οδηγό της καθημερινής μας φροντίδας. Θα αποφύγω και εδώ την αναφορά μου σε λεπτομέρειες, όχι για να κερδίσω χρόνο, αλλά για να αποφύγω λεπτομέρειες που δεν αποδέχεται κανένας σκεπτόμενος άνθρωπος, κρατώντας παράλληλα και τη σχετική ‘’πισινή’’. Άντε και του χρόνου!!!  Αντώνης