Παγκόσμια Ημέρα Καλοσύνης

 

              Η ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΚΑΛΟΣΥΝΗΣ

 

 

Η καλοσύνη δεν είναι απλά τρόπος καλής  συμπεριφοράς και ευγένειας, αλλά μια   πανανθρώπινη κοινωνική ανάγκη του ατόμου να δεχθεί και να συνεισφέρει λίγη χαρά και ευσπλαχνία στον συνάνθρωπο.  Είναι μια σύνθετη λέξη, με πρώτο συνθετικό το καλός  και ταυτίζεται με την ειλικρινή αγάπη . Ο Κωστής Παλαμάς, λέει σε ένα στίχο του: ‘’ Ὣς κ' ἡ βαρυχειμωνιὰ / μ' αἰφνίδια καλοσύνη / κ' ἥσυχη καὶ σιγαλὴ / σὲ δέχτηκε κ' ἐκείνη’’ . Ο Σοφοκλής έλεγε «η καλοσύνη γεννά πάντα καλοσύνη» και  μια ιαπωνική παροιμία υποστηρίζει ότι  μόνο μια καλή κουβέντα αρκεί για να  μας ζεστάνει τους τρεις μήνες του χειμώνα.

Το Παγκόσμιο Κίνημα Καλοσύνης καθιέρωσε το 1998, σαν Παγκόσμια ημέρα εορτασμού της, την 13^η Νοεμβρίου. Το γεγονός εκμεταλλεύτηκε με κάποιο διαγωνισμό, μια   γνωστή εταιρεία μπισκότων, προσφέροντας  κάποια δώρα.

Διαβάζοντας  τυχαία  τη διαφήμιση, έμαθα και εγώ,  ότι η καλοσύνη δεν αποτελεί διαχρονική ανθρώπινη ανάγκη, αλλά περιορίζεται σε μια συγκεκριμένη ημέρα. Προτάσσουμε δηλαδή  τις εντυπώσεις  αντί της ουσίας, καθιστώντας  την καλοσύνη ‘’είδος σε  ανεπάρκεια’’. Είναι κάτι αντίστοιχο με την ημέρα της  γυναίκας, της μητέρας, του πατέρα ,του παιδιού και αμέτρητων άλλων εορτασμών, που τελικά  περιορίζουν εύσχημα  το ενδιαφέρον μας μόνο σε μια συγκεκριμένη ημερομηνία. Η καλοσύνη  αποτελεί σημαντικό γνώρισμα ‘’καλών κ’ αγαθών’’ ανθρώπων και  διακρίνει το σύνολο του ζωικού βασιλείου, με τη διαφορά ότι τα λοιπά ζώα παραβλέπουν  την καλοσύνη τους μόνο για την επιβίωσή τους.

Έχει μείνει χαραγμένη στη μνήμη μου, μια πράξη καλοσύνης το 1965 που υπηρετούσα στο Βελιγράδι. Ένας Σέρβος στρατιώτης, την προηγούμενη της απόλυσής του, χρησιμοποίησε παράνομα το βαρύ στρατιωτικό αυτοκίνητο που οδηγούσε στη μονάδα του για να μεταφέρει κάρβουνα για τη θέρμανση της φαμίλιας του.  Στη διαδρομή του   επέπεσε αντικανονικά στο αυτοκίνητό μου  και το διέλυσε, τραυματίζοντας με σοβαρά. Με δεδομένο ότι τα στρατιωτικά αυτοκίνητα της χώρας τότε δεν ασφαλίζονταν και η ασφαλιστική εταιρεία ήταν μία και μοναδική, υπό κρατικό έλεγχο, εγκατέλειψα κάθε  διεκδίκηση αποζημίωσης από την εταιρεία.

Την επομένη  του  ατυχήματος, ο οδηγός του στρατιωτικού αυτοκινήτου, μου έφερε ένα μικρό πακετάκι με μπισκότα , εξηγώντας μου τις συνέπειες για τον ίδιο και την πάμφτωχη οικογένειά του, από ενδεχόμενη αγωγή εναντίον του. Αυτή του  η πράξη με συγκίνησε και  μου  έδωσε ένα καλό μάθημα καλοσύνης και σκέφθηκα – ασχέτως των συνεπειών – να  το ανταποδώσω, αποφεύγοντας  ακόμα και την απλή δήλωση του συμβάντος. Όταν , μετά ένα χρόνο , μπόρεσα να σταθώ στα πόδια μου, επισκέφθηκα την οικογένειά του και διαπίστωσα ότι η κατάσταση ήταν πολύ χειρότερη και της περιγραφής του. Η φτώχια και κακομοιριά επικρατούσε στο σπιτικό του και τότε κατάλαβα καλύτερα ότι η απώλεια του αυτοκινήτου μου και ο τραυματισμός μου που με ταλαιπωρεί ακόμα, δεν ήταν τίποτα μπροστά στη δική του καλοσύνη και γενναιοδωρία,  να μου φέρει στο κρεβάτι του πόνου το μικρό πακετάκι με τα μπισκότα, που ίσως το   στερήθηκαν τα παιδιά του.

Ο κανιβαλισμός που διέπει την παγκόσμια κοινωνία δεν αφήνει περιθώρια για καλές πράξεις εις το μέλλον, σε μια εποχή που τα πάντα αποτελούν αντικείμενο συναλλαγής. ‘’Προσφέρονται‘’ λύσεις τερματισμού πολέμων και  ανέντιμης συνθηκολόγησης, ερήμην των  ενδιαφερόμενων που δεν ανήκουν στον στενό κύκλο των ισχυρών και φίλα προσκείμενων παγκόσμιων ηγετών. . Γίνεται   καταπάτηση κάθε έννοιας διεθνούς δικαίου που καθορίζει σύνορα και ατομικά δικαιώματα, με  μοναδικό κριτήριο το δίκαιο του ισχυρότερου. Δεν μπορεί κανείς να προβλέψει ‘’τι τέξεται η επιούσα’’, γιατί  τα γεγονότα θέτουν εν αμφιβόλω όσα είχαμε μάθει και ίσχυαν μέχρι τώρα. Αυτό, προφανώς  μας υποχρεώνει να αναθεωρήσουμε τους ηθικούς φραγμούς μας για να προστατεύσουμε τα εθνικά μας συμφέροντα  και ελπίζω να το καταλάβουμε  όλοι!!!

Ίσως το   μέλλον, με την ευρύτερη χρήση της πανέξυπνης αλλά χωρίς συναισθήματα τεχνητής νοημοσύνης,   μας επιφυλάσσει την  υποκατάσταση της συναίσθησης, που μας παρέχει   πλήρη επίγνωση  και συνείδηση μιας κατάστασης, με την ενσυναίσθηση, δηλαδή την ικανότητα  κατανόησης  της συμπεριφοράς και των κινήτρων ενός άλλου ατόμου, χωρίς όμως να υπάρξει πλήρης συναισθηματική ταύτιση μεταξύ τους. Με απλά λόγια ο καθένας θα ενδιαφέρεται μόνο για τον εαυτό του και το στενό του περιβάλλον, με παράλληλη εφαρμογή του νόμου της ζούγκλας. Αντώνης